ERCP (Endoskopik Retrograd Kolanjiyopankreatografi)

ERCP, safra yolları ile pankreas kanalının endoskop yardımıyla görüntülenmesi ve gerektiğinde aynı seansta tedavi edilmesi işlemidir. Adı işlemin nasıl yapıldığını anlatır: endoskopla girilir (endoskopik), kanallara ters yönde ilaç verilir (retrograd) ve safra yolları (kolanjio-) ile pankreas kanalı (pankreatografi) röntgende görüntülenir.

ERCP bugün büyük ölçüde tanı için değil, tedavi için yapılır. Safra yollarını yalnızca görüntülemek gerekiyorsa MR kolanjiyografi (MRCP) tercih edilir; çünkü hastaya hiçbir girişim yapılmadan aynı bilgiyi verir.

Ne zaman gereklidir?

• Safra kanalına düşen taşların çıkarılması
• Safra yollarındaki darlıkların açılması ve stent yerleştirilmesi
• Tümöre bağlı tıkanma sarılığının giderilmesi
• Safra kaçaklarının tedavisi
• Kronik pankreatitte pankreas kanalı taşları ve darlıkları
• Şüpheli darlıklardan fırça sitolojisi veya biyopsi alınması

Nasıl hazırlanılır?

İşlemden önce 6–8 saat aç kalınır. Öncesinde tam kan sayımı ve pıhtılaşma testleri (protrombin zamanı / INR) istenir.

Kan sulandırıcı ilaçlarınızı, şeker hastalığı ilaçlarınızı ve varsa ilaç alerjilerinizi mutlaka bildirin. Kalp kapak hastalığı veya kalp pili gibi bir durumunuz varsa bunu da söyleyin.

Onam (rıza) formu

Kliniğin onam formu imzalanacaktır.

İşlem nasıl yapılır?

İşlem röntgen cihazının bulunduğu bir odada, sedasyon veya genel anestezi altında yapılır. Yan görüşlü özel bir endoskop (duodenoskop) ağızdan ilerletilerek on iki parmak bağırsağına, safra ve pankreas kanallarının ortak ağzı olan papillaya ulaşılır.

Bu ağızdan ince bir kateterle kanala girilir ve röntgende görünen bir madde verilerek kanalların filmi çekilir. Gerekiyorsa papilla ağzı özel bir telle kesilerek genişletilir (endoskopik sfinkterotomi); taşlar balon veya sepetle çıkarılır, darlık varsa stent yerleştirilir.

İşlem genellikle 30–60 dakika sürer.

İşlemden sonra

Başarılı bir işlemden sonra hasta genellikle birkaç saat gözlem altında tutulur; girişimin kapsamına göre bir gece hastanede kalınması istenebilir. Karın ağrısı, ateş veya kusma olursa derhal bildirilmelidir.

Riskleri nelerdir?

ERCP, endoskopik işlemler arasında komplikasyon oranı en yüksek olanlardan biridir ve bu nedenle yalnızca gerçekten gerektiğinde yapılır. Başlıcaları:

• Post-ERCP pankreatit — en sık görülen komplikasyondur
• Sfinkterotomi yerinden kanama
• Safra yolları enfeksiyonu (kolanjit)
• Delinme (perforasyon) — nadirdir

Doktorunuz işlemin size sağlayacağı faydayı bu risklerle birlikte değerlendirecektir.