Endoskopi görüntüsü: Viral özofajit
Virüslerin neden olduğu yemek borusu iltihabında, yemek borusunun iç yüzeyinde kızarıklıklar ve yaralar oluşabilir. Bu durum özellikle yutkunurken ağrıya ve yutma güçlüğüne neden olabilir.
Kesin tanı için bazen biyopsi gerekir. Hastalığın nedenine göre uygun ilaçlarla tedavi mümkündür.
Virütik özofajit nedir?
Virütik özofajit (viral yemek borusu iltihabı), yemek borusunun iç yüzeyinde virüslerin neden olduğu iltihaplanmadır.
Yemek borusu, yediğimiz yiyecekleri ağızdan mideye taşıyan organdır. Virüslerin bu bölgede oluşturduğu iltihaplanma, bazen küçük veya büyük yaralara (ülserlere) neden olabilir.
Kanser değildir. Ancak özellikle bağışıklık sistemi zayıf kişilerde ciddi yutma güçlüğüne ve ağrıya yol açabilir.
Neden oluşur?
En sık iki virüs sorumludur:
- Herpes simpleks virüsü (HSV): Uçuklara da neden olabilen bir virüstür.
- Sitomegalovirüs (CMV): Birçok insanda bulunabilen, ancak özellikle bağışıklık sistemi zayıfladığında hastalığa neden olabilen bir virüstür.
Kimlerde daha sık görülür?
- Organ nakli yapılan hastalarda
- Kemoterapi veya bağışıklık sistemini baskılayan ilaç kullananlarda
- Bağışıklık sistemi ileri derecede zayıflamış kişilerde
- Bazı ciddi hastalıkları bulunan kişilerde
Önemli: Virütik özofajit, nadiren bağışıklık sistemi normal olan sağlıklı kişilerde de görülebilir.
Belirtileri nelerdir?
En sık görülen şikâyetler şunlardır:
- Yutkunurken ağrı veya yanma
- Yiyecekleri yutmakta güçlük
- Göğüs kemiğinin arkasında ağrı
- Yemek yerken rahatsızlık hissi
- Bazen ateş ve iştahsızlık
Şiddetli durumlarda hasta su içmekte bile zorlanabilir.
Tanı nasıl konulur?
Tanıda en önemli yöntem gastroskopidir.
Gastroskopi sırasında yemek borusunun iç yüzeyi kamera ile incelenir. Virüslerin oluşturduğu yaralar görülebilir.
Gerekirse bu bölgelerden küçük doku örnekleri (biyopsi) alınır. Biyopsi incelemesi, hastalığa hangi virüsün neden olduğunu belirlemeye yardımcı olur.
Tedavisi var mıdır?
Evet. Virütik özofajit tedavi edilebilir.
Tedavi, hastalığa neden olan virüse ve hastanın bağışıklık durumuna göre belirlenir.
Herpes virüsüne bağlı enfeksiyonlarda asiklovir gibi, CMV enfeksiyonlarında ise gansiklovir gibi virüse yönelik ilaçlar kullanılabilir.
Bazı hafif enfeksiyonlar kendiliğinden düzelebilir. Ancak bağışıklık sistemi zayıf olan hastalarda uygun tedavinin geciktirilmemesi önemlidir.
Ne zaman doktora başvurmalısınız?
Yutkunurken ağrı, göğüste yanma veya yutma güçlüğü yaşıyorsanız gastroenteroloji uzmanına başvurmanız önerilir.
Su içememe, tükürüğü yutamama veya şiddetli göğüs ağrısı durumunda acil değerlendirme gerekir.
Unutmayın: Her yutma ağrısı virüs enfeksiyonu anlamına gelmez. Reflü, ilaçlar ve başka hastalıklar da benzer şikâyetlere neden olabilir. Doğru tanı, uygun tedavi için önemlidir.
Kaynaklar
- Prof. Dr. Ali Tüzün İnce — kişisel endoskopi arşivi